Co zobaczyć
Co zwiedzać
Kościół Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Małomicach
Kościół pw. Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Małomicach to ważne miejsce duchowe i historyczne w regionie. Zbudowany w latach 1928–1929 jako filia parafii w Rudawicy, został konsekrowany 20 października 1929 roku przez biskupa Wojciecha Walentinusa. Po II wojnie światowej, w 1948 roku, utworzono samodzielną parafię, a jej pierwszym proboszczem został ks. Wiktor Zabiegło, były kapelan wojskowy .
Świątynia jest halowa, trzynawowa, z prezbiterium ozdobionym drewnianą nastawą ołtarzową z obrazem Matki Bożej Częstochowskiej. W latach 1984–1992, ze względu na rosnącą liczbę wiernych, kościół został rozbudowany. Prace rozpoczął ks. Stanisław Zimny, a zakończył ks. Alojzy Budnik.
Obecnie parafia obejmuje Małomice oraz okoliczne miejscowości: Bukowinę Bobrzańską, Lubiechów i Żelisław.
Kościół ten, będący świadkiem ważnych wydarzeń historycznych i duchowych, stanowi istotny element dziedzictwa kulturowego Małomic.
Dolina Iławki (Młynówki) w Bobrzanach - Małomice
Dolina Iławki, znana lokalnie również jako Młynówka, to urokliwy fragment krajobrazu Gminy Małomice, który zachwyca naturalnym pięknem i historycznym charakterem. Ten niewielki ciek wodny, będący prawym dopływem Bobru, płynie przez miejscowości Janowiec, Chichy i Bobrzany, tworząc malowniczą dolinę pełną zieleni, ptactwa i śladów dawnych czasów.
Niegdyś dolina była intensywnie wykorzystywana gospodarczo – koryto rzeki poprzecinane było jazami i tamami, które zasilały niewielkie młyny wodne. Choć dziś większość tych urządzeń już nie istnieje, ślady ich obecności wciąż są widoczne i stanowią świadectwo lokalnej historii oraz dawnych metod wykorzystania siły wody.
To miejsce ma szczególne walory krajobrazowe – płynąca leniwie rzeka, stare drzewa rosnące wzdłuż brzegów, polne drogi i rozległe łąki sprawiają, że dolina Iławki przyciąga miłośników przyrody, spacerowiczów oraz fotografów. To także cenne siedlisko wielu gatunków roślin i zwierząt, co czyni ten teren istotnym elementem lokalnego ekosystemu.
Kościół św. Jana Chrzciciela w Chichach
Wczesnogotycki obiekt został wybudowany w drugiej połowie XIII wieku. Obecne sklepienie sieciowe pochodzi z początków XVI wieku. Kościół rozbudowano w 1614 (o kaplicę), a odnowiono w 1710. W drugiej połowie XVIII wieku przebudowano w obiekcie okna, a w drugiej połowie XIX wieku – szczyty.
Parafia w Chichach pod obecnym wezwaniem została erygowana przez bpa Bolesława Kominka dekretem z dnia 27 maja 1958 (wejście w życie: 15 lipca 1958).
Pałac w Chichach
Pałac w Chichach został wzniesiony w 1718 roku tuż przy malowniczym potoku Iławka, w miejscu, gdzie wcześniej znajdowała się średniowieczna siedziba rycerska. Już w 1539 roku wzmiankowany jest właściciel części wsi – Franciszek von Nechern. Zarówno lokalizacja pałacu, jak i pozostałości fosy sugerują, że miejsce to miało niegdyś charakter obronny.
Około 1840 roku budowla przeszła gruntowną przebudowę, dzięki której zyskała cechy stylu neoklasycystycznego. Wówczas do pałacu dobudowano skrzydło od strony północnej. Przed końcem II wojny światowej, do 1945 roku, rezydencja należała do rodu von Diebitsch.
W latach 70. XX wieku rozpoczęto prace remontowe i adaptacyjne, które niestety doprowadziły do zniszczenia części oryginalnych detali architektonicznych na elewacjach.
Zachowało się także przedstawienie pałacu autorstwa F.B. Wernera z około 1740 roku, które pokazuje, że już wtedy po stronie południowej znajdował się przylegający park. Do dziś w tym miejscu rośnie wiele wiekowych, pomnikowych drzew.
Od 2002 roku właścicielką pałacu jest Leokadia Brudzińska, a sam obiekt stał się siedzibą Lubuskiej Akademii Sztuki „Chichy Art”. Jej mąż, Stanisław (zmarły w 2019 roku), wywodził się z rodziny Dobrowolskich, powiązanej z rodziną de Poths – dawnymi właścicielami majątków w Łomiankach, Burakowie i Młocinach. Warto wspomnieć, że herb miasta Łomianki pochodzi od herbu Trójstrzał, nadanego Jerzemu Fryderykowi Pothsowi w 1790 roku za wybitne osiągnięcia w dziedzinie finansów.
Od 2020 roku pałacem zarządza syn Leokadii – Marcin Dobrowolski de Poths, który wspólnie z żoną Dominiką kontynuuje prace renowacyjne. W pałacu funkcjonuje dziś Pracownia Ceramiki Wyjątkowej, Lubuska Akademia Sztuki ARTSY oraz pokoje gościnne. W obiekcie regularnie odbywają się wydarzenia kulturalne – koncerty muzyki słowiańskiej, występy folklorystyczne, warsztaty ceramiki i baletu, a także nauka łucznictwa tradycyjnego. Pałac jest również miejscem lokalnych uroczystości patriotycznych, takich jak „Patriotyczne Śpiewanie”.
Zalew wodny w Małomicach
Kąpielisko „Zalew wodny w Małomicach” to popularne miejsce relaksu i rekreacji, zlokalizowane przy ulicy Curie-Skłodowskiej. Powstałe na sztucznym zbiorniku wodnym, przyciąga mieszkańców i turystów zwłaszcza w sezonie letnim. Linia brzegowa kąpieliska liczy 105 metrów, a zarówno plaża, jak i dno zbiornika są piaszczyste, co sprzyja bezpiecznej i komfortowej kąpieli.
Na terenie zalewu znajdują się dwie wiaty rekreacyjne oraz leżaki, które umożliwiają odpoczynek w cieniu lub w słońcu. To idealne miejsce na rodzinny piknik, leniwe popołudnie z książką czy aktywny dzień na świeżym powietrzu.
To miejsce łączy w sobie spokój natury i funkcjonalność nowoczesnej przestrzeni rekreacyjnej, oferując coś zarówno dla amatorów aktywnego wypoczynku, jak i dla tych, którzy cenią sobie błogi relaks nad wodą.
Zamek graniczny Janowiec
Zamek graniczny w Janowcu został zbudowany w połowie XV wieku, nad rzeką Brzeźniczanką (znaną także jako Młynówka). Powstał na pograniczu trzech miejscowości: Bobrzan, Janowca i Chich, niedaleko obecnej drogi krajowej nr 12, łączącej Szprotawę z Żaganiem. Miejsce to znajdowało się na wschodnim krańcu dawnego księstwa żagańskiego.
Budowa zamku miała miejsce około 1462 roku, na terenach należących wówczas do rodu von Nechern. Wśród właścicieli wyróżniali się m.in. Zygfryd – starosta żagański – oraz jego potomkowie: Gerwazy, Franciszek i kolejny Zygfryd. To właśnie ten ostatni przypuszczalnie wznieśli zamek, być może na fundamentach wcześniejszej wieży mieszkalnej. Prawdopodobnie prace budowlane trwały w latach 1541–1543.
W 1593 roku Seifried von Nechern sprzedał dobra w Chichach, Bobrzanach i Janowcu baronowi Dietrichowi von Kittlitz. W okresie panowania tej rodziny pojawiły się liczne wzmianki o zamku – w 1635 określano go jako średni folwark, a w 1680 już jako zamek janowiecki (Johnsdorfer Schloss). W połowie XVII wieku, z powodu epidemii dżumy w Żaganiu, zamek tymczasowo stał się siedzibą kancelarii książęcej.
W 1687 roku majątek przeszedł w ręce rodziny von Redern, a od 1778 aż do 1945 należał do rodu zu Dohna, który posiadał także Chichy i Małomice.
Po zakończeniu II wojny światowej obiekt był użytkowany przez Państwowe Gospodarstwo Rolne (PGR). W 1960 roku wybuchł w nim pożar, po którym zamek został opuszczony. Nie uległ jednak całkowitemu zniszczeniu. W latach 1979–1980 zabezpieczono ruiny przy pomocy środków konserwatorskich. W 1983 roku zamek trafił w ręce prywatne i rozpoczęto tam prace renowacyjne. Obecnie zamek znajduje się w stanie ruiny, choć wciąż wpisany jest do rejestru zabytków.